Nog één potje? Bepaal vooraf wanneer je stopt

Het eten is op, de keuken is opgeruimd en er is nog tijd voor een spelletje. Je pakt de tablet of zet de computer aan. Een halfuur later komt de gedachte die bijna iedere speler kent: deze ronde nog. Daarna verschijnt een nieuwe uitdaging, of een vriend vraagt of je blijft. De geplande eindtijd schuift ongemerkt op.

Een avond thuis in Barendrecht hoeft natuurlijk niet zonder scherm te verlopen. Samen spelen, een puzzel oplossen of online met vrienden afspreken kan een prettige bezigheid zijn. Maar als je eigenlijk iets anders wilde doen, is het jammer wanneer het spel de hele avond opslokt. Een afspraak met jezelf werkt beter als je die maakt voordat je begint.

Kijk eerst wat voor spel je opent

Een woordspel, een online voetbalwedstrijd en een casinospel kunnen op hetzelfde apparaat staan. Toch vragen ze om verschillende keuzes. Bij het ene betaal je misschien eenmalig voor toegang, bij het andere koop je extra onderdelen. Zodra je geld inzet op een onzekere uitkomst, gaat het om gokken en komen er andere risico’s bij.

Wie bijvoorbeeld 777 NL bezoekt, bevindt zich in die laatste categorie. Een kansspel is geen gewone aankoop met een vaste tegenprestatie: je kunt je inzet verliezen. Een eindtijd afspreken neemt dat risico niet weg. Houd geld voor boodschappen, huur en andere verplichtingen buiten het spelen en beschouw gokken niet als een manier om geldproblemen op te lossen.

Bekijk ook bij gewone games wat betaald is. Een gratis download betekent niet dat alles in het spel gratis blijft. Virtuele munten of extra levens kunnen geld kosten. Neem even de tijd om te begrijpen wat een aankoop oplevert. Een knop die haast suggereert, is geen reden om sneller te beslissen.

Een eindtijd is duidelijker dan ‘straks’

‘Ik stop zo’ klinkt vriendelijk, maar zegt weinig. Spreek liever een tijdstip af dat past bij de rest van je avond. Wil je nog iemand bellen of iets klaarleggen voor morgen, reserveer daar dan tijd voor. Zet eventueel een herinnering op een apparaat waarop je die ook tijdens het spelen opmerkt.

Houd rekening met de duur van een ronde. Bij een online teamspel kun je soms niet zomaar pauzeren. Begin daarom geen nieuwe wedstrijd vlak voordat je wilt stoppen. Kijk vooraf of een kortere spelvorm beter past bij de tijd die je hebt. Je hoeft geen lange sessie te starten omdat die toevallig bovenaan het menu staat.

Vertel medespelers bij het begin wanneer je weggaat. Dan komt je vertrek niet als verrassing en hoef je op het laatste moment geen discussie te voeren. Je kunt zeggen: ‘Ik speel mee tot halfnegen, daarna sluit ik af.’ Dat is duidelijker dan na iedere ronde opnieuw onderhandelen.

Laat de pauze ook echt een pauze zijn

Een spel sluiten en meteen een andere app openen geeft weinig afstand van het scherm. Sta liever even op, haal iets te drinken of kijk wat er in huis gebeurt. Je merkt dan makkelijker of je nog plezier hebt in het spelen, of vooral doorgaat omdat je al bezig was.

Je hoeft niet te wachten tot je je verveelt. Ook een leuk spel mag halverwege de avond klaar zijn. Wie altijd pas stopt nadat een doel is bereikt, kan blijven doorspelen wanneer dat doel telkens opschuift. Een lastig level of een verloren wedstrijd hoeft diezelfde avond niet alsnog goed te komen.

Dat laatste verdient bij gokken extra aandacht. Verloren geld proberen terug te winnen is volgens Jellineks informatie over gokproblemen een waarschuwingssignaal. Ook liegen over geldgebruik of herhaaldelijk niet kunnen stoppen zijn redenen om hulp te zoeken. Je kunt daarvoor contact opnemen met je huisarts of een hulpverlener. Je hoeft niet te wachten tot schulden zijn ontstaan.

Geef aankopen een apart beslismoment

Een spel kan halverwege een ronde iets aanbieden dat op dat moment onmisbaar lijkt. Meer tijd, een extra poging of een voorwerp waarmee je verder komt. Vraag jezelf af of je het ook zou kopen wanneer je het spel net had afgesloten. Als het antwoord onduidelijk is, kan de beslissing wachten.

Zet bedragen voor jezelf om naar euro’s wanneer een spel met punten of munten rekent. Zo blijft zichtbaar wat je werkelijk uitgeeft. Bespreek op een gedeelde tablet bovendien wie aankopen mag doen. Het is vervelend als de ene huisgenoot denkt dat iets inbegrepen is, terwijl de rekening bij de ander terechtkomt.

Een grens voor gewone spelaankopen is iets anders dan een gokbudget. Bij gokken blijft verlies mogelijk, ook wanneer je vooraf een bedrag hebt bepaald. Merk je dat je je eigen afspraken steeds verandert, stop dan en bespreek dat met iemand die je vertrouwt. Alleen een nieuwe, ruimere grens opschrijven lost dat niet op.

Plan iets waarvoor je de deur uit wilt

Stoppen is concreter wanneer er iets anders op je wacht. Dat hoeft geen vol programma te zijn. Een korte wandeling met een buur, een bezoek aan een vriend of even samen naar buiten kan voldoende aanleiding geven om de computer af te sluiten. Spreek een vertrektijd af in plaats van te wachten tot iedereen vanzelf klaar is.

Ook plaatselijk zijn er aanknopingspunten. De Schakel berichtte over de plannen voor een wandelgroep in Barendrecht, opgezet door Stichting Laxmi. Het initiatief is bedoeld voor mensen die wekelijks samen willen lopen, met ontmoeting als onderdeel van het wandelen. Wie belangstelling heeft, kan bij de organisatie informeren naar de actuele mogelijkheden. Zo’n afspraak kan ook buiten de avonduren passen.

Je hoeft er geen grote nieuwe hobby van te maken. Misschien is een vast rondje na het eten al prettig. Het voordeel van een afspraak met iemand anders is vooral praktisch: er staat een buur bij de deur op het moment dat je anders misschien weer op ‘spelen’ zou drukken.

Spreek af wat er gebeurt als de tijd om is

Leg voordat je begint vast wat afsluiten betekent. Sla waar mogelijk je voortgang op, verlaat het spel en leg de controller weg. Blijf niet in het startmenu wachten op nieuwe uitnodigingen. Als je met anderen speelt, kun je kort afscheid nemen en het gesprek een volgende keer voortzetten.

Loopt het een avond toch uit, kijk dan naar het precieze moment waarop je afspraak verdween. Was de ronde langer dan verwacht? Had je de melding weggeklikt? Pas dat ene onderdeel aan voor de volgende keer. Zet bijvoorbeeld de herinnering eerder en begin daarna geen nieuwe ronde meer. De kop thee die je wilde zetten, hoeft niet te wachten op een overwinning.